กูเกิล (Google) เตรียมปรับสิทธิ์การใช้งานแชตบอต AI “เจมิไน” (Gemini) ครั้งใหญ่ โดยตั้งแต่วันที่ 9 ตุลาคม 2569 ผู้ใช้แบบไม่เสียเงินจะเลือกใช้ได้เพียงโมเดล Gemini 3.5 Flash-Lite ซึ่งเป็นรุ่นเล็กที่สุดเท่านั้น และจะไม่สามารถเลือกโมเดล Gemini Flash 3.6 หรือ Gemini 3.1 Pro ได้อีก ข้อมูลนี้ปรากฏบนหน้าช่วยเหลืออย่างเป็นทางการของกูเกิล และมีสื่อเทคโนโลยีหลายสำนักรายงานตั้งแต่วันที่ 3-6 ตุลาคม
แต่ละแพ็กเกจเปลี่ยนอย่างไร
การเปลี่ยนแปลงไม่ได้กระทบแค่ผู้ใช้ฟรี แต่ยังรวมถึงแพ็กเกจแบบเสียเงินด้วย สรุปได้ดังนี้
- ผู้ใช้ฟรี: ใช้ได้เฉพาะ Gemini 3.5 Flash-Lite โดยโควตาการใช้งานจะรีเซ็ตทุก 5 ชั่วโมง จนกว่าจะชนเพดานรายสัปดาห์
- Google AI Plus (ราว 4.99 ดอลลาร์ต่อเดือน หรือประมาณ 170 บาท): ใช้โมเดลตระกูล Flash ได้ แต่จะไม่มี Gemini 3.1 Pro อีกต่อไป ได้โควตาราว 2 เท่าของผู้ใช้ฟรี
- Google AI Pro: ใช้ได้ทุกโมเดล และได้ฟีเจอร์ Deep Think ซึ่งเดิมมีเฉพาะในแพ็กเกจ AI Ultra ราคาสูง
- Google AI Ultra: ยังเป็นแพ็กเกจสูงสุด โควตาราว 20 เท่าของผู้ใช้ฟรี
นอกจากนี้ กูเกิลจะเพิ่มตัวเลือกระดับความพยายามของโมเดล (ต่ำ กลาง สูง) ให้ผู้ใช้เลือกได้ ระดับสูงจะช่วยให้คำตอบละเอียดและทำงานซับซ้อนได้ดีขึ้น แต่ก็จะกินโควตามากขึ้นด้วย
ทำไมกูเกิลถึงจำกัดสิทธิ์
สื่อที่รายงานเรื่องนี้มองตรงกันว่าเป้าหมายหลักคือการคุมต้นทุน เพราะการประมวลผลโมเดล AI ขนาดใหญ่ใช้พลังประมวลผลสูง ตั้งแต่เดือนพฤษภาคม 2569 กูเกิลเปลี่ยนมาคิดโควตาตามปริมาณการประมวลผลจริง แทนการนับจำนวนข้อความ โมเดลใหญ่จึงทำให้โควตาหมดเร็วกว่าโมเดลเล็ก การตัดสิทธิ์ใช้โมเดลใหญ่ของผู้ใช้ฟรีจึงเป็นวิธีที่ตรงที่สุดในการลดค่าใช้จ่าย
ความเคลื่อนไหวนี้ยังสะท้อนแนวโน้มของทั้งอุตสาหกรรม ที่ผู้ให้บริการ AI เริ่มแยกความสามารถระหว่างผู้ใช้ฟรีกับผู้ใช้เสียเงินให้ชัดเจนขึ้น หลังจากช่วงแรกที่แข่งกันเปิดโมเดลดีที่สุดให้ใช้ฟรีเพื่อดึงฐานผู้ใช้
ควรเข้าใจด้วยว่าโมเดล Flash-Lite ถูกออกแบบมาให้ตอบเร็วและประหยัดทรัพยากร เหมาะกับงานทั่วไป เช่น ถามตอบสั้น ๆ แปลข้อความ หรือสรุปเนื้อหาไม่ยาว แต่มักทำได้ไม่ดีเท่าโมเดลใหญ่ในงานที่ต้องคิดหลายขั้นตอน เช่น วิเคราะห์ข้อมูลซับซ้อน เขียนโค้ดยาว หรือให้เหตุผลเชิงลึก ผู้ใช้ที่เคยชินกับคุณภาพของโมเดล Pro จึงอาจเห็นความแตกต่างชัดเจน
ผู้ใช้ชาวไทยควรเตรียมตัวอย่างไร
สำหรับนักเรียน คนทำงาน และธุรกิจขนาดเล็กในไทยที่ใช้ Gemini ฟรีช่วยเขียนงาน สรุปเอกสาร หรือเขียนโค้ด อาจรู้สึกว่าคำตอบสั้นลงหรือทำงานซับซ้อนได้น้อยลงหลังวันที่ 9 ตุลาคม ข้อแนะนำเบื้องต้นคือ
ลองทดสอบงานประจำที่ใช้บ่อยกับโมเดล Flash-Lite ก่อน ถ้ายังพอใช้ได้ก็ไม่จำเป็นต้องอัปเกรด แต่ถ้างานต้องใช้การวิเคราะห์เชิงลึก ควรเปรียบเทียบราคาแพ็กเกจในแอปให้ดี เพราะราคาในไทยอาจต่างจากราคาในสหรัฐฯ และควรตรวจสอบคำตอบจาก AI ทุกครั้งก่อนนำไปใช้จริง
สิ่งที่ต้องติดตามต่อคือ กูเกิลจะแจ้งกำหนดการเปลี่ยนแปลงของแพ็กเกจ AI Plus ทางอีเมล และคู่แข่งรายอื่นจะปรับเงื่อนไขบริการฟรีตามหรือไม่
